نحوه قبول خسارت دارایی توسط مالیات
شاید مشاهده کردید و یا برای شما اتفاق افتاده است که دارایی های شرکت بر اثر حوادث طبیعی (سیل و زلزله) و یا انسانی (سرقت و یا آتش سوزی) دچار خسارت شده باشد. در اینگونه وارد تکالیف شرکت به لحاظ قانونی و اصول حسابداری چگونه خواهد بود؟
ابتدا از لحاظ اصول حسابداری زیان وارده باید در دفاتر ثبت شود و اما از لحاظ مالیات به طرق زیر اقدام می کنیم:
مطابق آیین نامه بند 9 ماده 148 قانون مالیات های مستقیم برای اینکه اداره مالیات زیان وارده را قبول کند شرایط باید احراز شود:
*- احراز خسارت وارده از سوی اداره امور مالیاتی ذیربط پس از بررسی اسناد و مدارک ارائه شده توسط مودی و اطلاعات مکتسبه با توجه به مستندات زیر:
*- گواهی یا تاییدیه خسارت وارده از سوی مراجع ذیصلاح که متولی تشخیص خسارت می باشند و یا هرگونه سند معتبر دیگری که خسارت وارده را تایید نماید.
*- صورتجلسه یا صورتجلساتی که در خصوص ایجاد خسارت توسط مودی یا سایر مراجع ذیربط در این زمینه تنظیم گردیده است.
*- قراردادهای بیمه مربوط.
*- خسارت وارده طبق قانون و مقررات یا قرادادهای موجود که جبران آن به عهده دیگری نبوده و یا در هر صورت از طریق دیگر جبران نشده باشد.
*- ارائه تعهد کتبی مودی مبنی بر اینکه این خسارت از طرف هیچ مرجعی جبران نشده است.
از مفاد آیین نامه فوق موارد زیر استنباط می شود:
1- اعلام کتبی خسارت باید ظرف 3 ماه از تاریخ وقوع خسارت به اداره امور مالیاتی گزارش شود وگرنه خسارت مورد قبول واقع نمی شود.
2- اداره امور مالیاتی باید خسارت را بررسی کند.
3- مراجع ذیصلاح باید خسارت را تایید کنند.
*در حوادث طبیعی مانند سیل و زلزله سازمان مدیریت بحران و سازمان های مربوطه.
*در آتش سوزی، سازمان آتش نشانی.
*در سرقت نیروی انتظامی و در حوادث دیگر نیز مراجع مرتبط باید تایید کتبی کنند.
4- صورتجلسه خسارت وارده باید توسط هیئت مدیره تهیه و تنظیم شود.
5- اگر دارایی یا موجودی کالا بیمه بوده باید قراردادهای بیمه به اداره امور مالیاتی ارائه شود.
6- هیچگونه دارایی(اعم از نقد و غیرنقد) نباید بابت خسارت از طرف مراجع مرتبط پرداخت شده باشد.
7- ارائه تعهد کتبی مودی مبنی بر عدم جبران خسارت.
نکته مهم: در آیین نامه فوق یه نکته مهم به چشم می خورد و آن جبران خسارت توسط مودی است. طبیعی است وقتی دارایی های شرکتی بیمه شده باشد بعد از وقوع خسارت و پس از کارشناسی بیمه خسارت توسط شرکت بیمه گر جبران خواهد شد که این جبران می تواند مربوط به کل خسارت باشد و یا بخشی زا آن را شامل شود که در اینصورت زیان وارده مورد قبول اداره امور مالیاتی نخواهد بود ولی دقت کنید طبق اصول حسابداری زیان وارده باید در دفاتر شرکت ثبت شود.
البته اگر بخشی از خسارت توسط بیمه و یا مراجع ذیصلاح جبران شده باشد آن بخش که جبران نشده مورد قبول اداره امور مالیاتی خواهد بود.
مثلا فرض کنید دارایی های شرکتی به مبلغ 1000000000 ریال دچار خسارت (مثلا آتش سوزی) شده است. این دارایی ها بیمه بوده و طبق نظر کارشناس بیمه مبلغ 900000000 ریال بابت خسارت به شرکت پرداخت شده است. در اینصورت مبلغ 900000000 ریال مورد قبول اداره امور مالیاتی نخواهد بود و مابقی مبلغ یعنی 100000000 ریال که از طرف بیمه پرداخت نشده مورد قبول مالیات می باشد.(چون طبق آیین نامه فوق این مبلغ یعنی 100000000 ریال از طرف بیمه و یا مرجع دیگری جبران نشده است.)
دقت کنید در مثال فوق مودی باید ظرف 3 ماه نظر و تاییدیه سازمان آتش نشانی را به اداره امور مالیاتی تحویل دهد.
اما اگر دارایی موسسه بیمه نشده باشد کل خسارت بعد از تایید اداره امور مالیاتی قابل قبول خواهد بود.
یک نکته مهم دیگر را باید متذکر شوم و آن اینکه خیلی بهتر است برای خسارت وارده علاوه بر تاییدیه مراجع ذیصلاح تاییدیه کارشناس رسمی دادگستری را نیز ضمیمه مدارک و اسناد نماییم.
